Abdurrahim Semavi: Türkiye ve Suriye yakında bağımsız Kürdistan'ı tanıyacak

Welat TV – Erbil

TEMEL Stratejik Araştırmalar Merkezi Başkanı Abdurrahim Semavi, Kürdistan İşçi Partisi'nin (PKK) sona erdiğini ve bağımsız Kürdistan devletinin kurulmasının yakın olduğunu ifade etti. Ayrıca, Kürdistan'ın dört bir yanındaki ve yurt dışındaki Kürtlerin, Başkan Mesud Barzani'yi liderleri olarak gördüklerini belirtti.

Abdurrahim Semavi, Welat TV'nin "Özel Röportaj" programında Suriye Kürdistanı ve Suriye'deki gelişmelerin yanı sıra Türkiye ve bölgedeki son gelişmeler hakkında değerlendirmelerde bulundu.

**Welat TV: Hoş geldiniz. Erbil'e ziyaretinizin sebebini anlatır mısınız?

*Semavi: Teşekkür ederim. Erbil benim vatanım. 12 yıl aradan sonra geri döndüm. Vatanıma geldim. Ben Erbil'i her zaman genç gördüm ve her daim öyle kalacak.

**Welat TV: Son değişikliklerden sonra Suriye Kürdistan'ındaki durumu nasıl değerlendiriyorsunuz?

*Semavi: Suriye Kürdistan'ındaki durum, Ortadoğu'daki devam eden değişikliklerle bağlantılı. Şam hükümeti ile Türkiye arasında Kürt hakları konusunda bir anlayış var, eğer bunu gerçekleştirmezlerse, bu onların çıkarına olmayacaktır.

Birçok kişi özerklikten bahsetti, ancak ben her zaman bunun gerçekleşmeyeceğini söyledim çünkü Kürdistan İşçi Partisi (PKK) lideri bunu reddetti ve farklı bir yol üzerinde çalışıyordu.

**Welat TV: Bu haklar nelerdir?

*Semavi: Kürt belediyeleri ve okulları, Kürtçe eğitim, Kürt varlığının anayasaya dahil edilmesi, kimliklerinin ve bölgelerinin Kürtçe isimlerle tanımlanması ve Kürt kültürünün yansıtılması gibi yeni bir model şekilleniyor. İlk kez teyit edebilirim ki, Kürdistan Türkiye Anayasası'nda tanınacak ve Suriye Kürdistanı'ndaki Kürtler hükümetle ortak olacak ve hakları korunacak.

**Welat TV: Bu Kürtlerin çıkarına mı?

*Semavi: Evet.

**Welat TV: Ama sahadaki durum söylediklerinizle çelişiyor gibi görünüyor?

*Semavi: Bunu daha önce de söyledim ve kimse bana inanmadı, şimdi tekrar söylüyorum. Türkiye Cumhurbaşkanı geçen yıl, Kürt haklarının korunması şartıyla Türkler, Araplar ve Kürtler arasında büyük bir anlaşma olduğunu söylemişti.

Türkiye ve Şam, Kürdistan Bölgesi'nde bağımsız bir Kürdistan'ı tanımak ve kabul etmek zorundadır ve zamanla Kürdistan Bölgesi bir devlet haline gelecek.

**Welat TV: Suriye Kürdistanı'nın kaderini Türkiye Kürdistanı ile neden ilişkilendiriyorsunuz?

*Semavi: Çünkü her iki taraftaki Kürtler de haklarını elde edecekler. Türkiye iyi bir durumda değil; 100 yıldır katı bir zihniyetten muzdarip ve bunu değiştirmek kolay değil, ancak 3-4 yıl içinde anlaşma tamamen uygulanacak ve işler netleşecek.

**Welat TV: Hala iyimser misiniz?

*Semavi: İki yıl önce, anlaşmanın beş yıl süreceğini ve beş aşamadan oluşacağını söylemiştim. Birinci aşama, Kürdistan İşçi Partisi'nin (PKK) silahsızlandırılması ve dağıtılmasıdır. Bu aşama tamamlandıktan sonra üçüncü aşama başlayacaktır.

**Welat TV: Silahsızlandırma henüz tamamlanmadı mı?

*Semavi: Bu yıl tamamlanacak. Zaten gecikti ve artık hiçbir engel yok.

**Welat TV: Kaç PKK üyesi kaldı?

*Semavi: Sayılar hakkında konuşmayı sevmiyorum, ancak edindiğim bilgilere göre yaklaşık 12.000 üye var ve Türkiye yasalarına göre Türkiye'ye dönecekler.

**Welat TV: Hala Suriye Kürdistan'ının işlerine karışıyorlar mı?

*Semavi: Hayır, artık karışmıyorlar. Suriye Kürdistan'ı ile ilgili karar, o bölge halkının elindedir.

**Welat TV: Suriye Kürdistan'ında hala PKK üyeleri var mı?

*Semavi: Evet, henüz tamamen ayrılmadılar ama ayrılacaklar. Sayıları az.

**Welat TV: 29 Ocak anlaşması nasıl ilerliyor çatışmaların çıkmasının nedenleri nedir?

*Semavi: Savaşın nedenlerine girmek istemiyorum, ancak SDG güçlerinin Şam ile müzakere etmesi gerektiğini söylüyordum. Savaştan önce müzakereler zayıftı, ancak sonrasında ciddi bir şekilde başladı, bir anlaşmaya varıldı ve çatışmalar sona erdi.

**Welat TV: PKK'nin anlaşmadaki rolü olumsuz muydu?

**Semavi: PKK çatışmaların devam etmesini istiyordu, ancak İmralı girişimi olumluydu. Bugün PKK artık yok; varlığı sona erdi. Liderinin emriyle faaliyetleri durduruldu ve tüm sorunlar çözüldü.

**Welat TV: Suriye Kürdistan'ındaki PKK üyeleri savaşa girme kararını verebilir mi?

**Semavi: Hayır, karar tamamen Abdullah Öcalan'a ait. Herhangi bir gerilim, anlaşmanın başarılı olmasını istemeyen taraflardan kaynaklanıyor.

**Welat TV: Öcalan'ın serbest bırakılacağını söylüyordunuz, ancak serbest bırakılmadı.

**Semavi: Kendisi ayrılmak istemedi, ancak yakında ayrılacak ve özgürce hareket edecek. Parti yönetimi hazır ve iki ay içinde herkes görevinde olacak.

**Welat TV: Daha önce partinin 28 milyar doları olduğunu söylemiştiniz. Bu para nerede?

*Semavi: Açıkçası nerede olduğunu bilmiyorum.

**Welat TV: "Özerk Yönetim" ve SDG devam edecek mi?

*Semavi: Suriye hükümetinin söyledikleri gerçeğe en yakın olanıdır çünkü Şam ve Öcalan'ın pozisyonları aynıdır. "Özerk Yönetim" ve SDG devam etmeyecek, ancak YPG ve YPJ bir süre daha devam edecek ve önümüzdeki günlerde tablo daha da netleşecek.

**Welat TV: Suriye hükümetinde Kürt bakanlar olacak mı?

*Semavi: Evet, Şam hükümetinde üç Kürt bakan olacak. Mazlum Abdi Suriye Başkan Yardımcısı olacak ve İlham Ahmed Dışişleri Bakanlığı'nda bir pozisyon üstlenecek. Nusaybin-Kamışlo sınır kapısı da yakında açılacak.

**Welat TV: Bölge için iyi bir gelecek görüyor musunuz?

*Semavi: Evet, iyimserim, ancak bazı istihbarat teşkilatları anlaşmayı sabote etmeye çalışıyor. Amerika Birleşik Devletleri kendi çıkarlarına göre hareket ediyor, ancak Türkiye Amerika, İsrail veya Avrupa ile aynı safta yer almıyor. Türk nüfusu azalırken Kürt nüfusu artıyor ve Türkiye küresel konumunu korumak istiyor, bu nedenle Kürtlerle bir anlaşmaya varmak zorunda. Gerçek şu ki, Türkiye'nin Kürtlere ihtiyacı var. "Sepet Kürtlerin elinde, Türkiye'nin yumurtaları da içinde." Kürdistan geliyor ve her Kürt yerini almalı.

**Welat TV: Başka bir savaş çıkacak mı?

**Semavi: Hayır, başka bir savaş çıkmayacak, ancak partilerimizin Kürtler ve Kürdistan hakkındaki pozisyonları birleşik değil, bu nedenle Kürt anlaşması tek bir vizyona dayanmalı. Tüm Kürtleri Başkan Mesud Barzani'nin etrafında toplanmaya çağırıyorum, çünkü o bir referans noktası ve lider haline geldi, herkesin güvenini kazandı.

Yıllar önce Türkiye Kürdistanı'nda bir araştırma yaptım ve "Lideriniz olarak kimi görüyorsunuz?" diye sordum. Sonuç şuydu: %58'i Barzani'yi, %21'i ise Öcalan'ı lider olarak görüyor. Yüzde 80'e ulaşacağından eminim.

**Welat TV: Son sorum, her gün saldırılara maruz kalan Kürdistan Bölgesi ile ilgili. Bu durumu nasıl değerlendiriyorsunuz?

**Semavi: Saldırılar acımasız, ancak Erbil ve Duhok'ta dikkat çekici bir şeye şahit oldum. Gökyüzünde patlama sesleri duyulmasına rağmen, hayat normal seyrinde devam ediyor ve insanlar bu seslerden korkmuyor.